Trauma gaat niet over de gebeurtenis die heeft plaatsgevonden, maar over het effect van deze gebeurtenis op ons. Dit effect is vaak op meerdere lagen waar te nemen: in de cellen, in de hormoonhuishouding, in het zenuwstelsel, het immuunsysteem en er is een effect op de psyche en het functioneren. Trauma betekent dat je als mens de impact van een bepaalde situatie niet kon verwerken. Overigens gaat trauma niet enkel over gebeurtenissen, maar ook over de afwezigheid van dingen die we als mens nodig hebben: fysieke en emotionele basisbehoeften.
Om niet overspoeld te worden door de golf van angst of pijn, of om niet constant geconfronteerd te worden met gefrustreerde behoeften, splitsen we deze af. Om de splitsing in stand te houden ontwikkelen we een overlevingsmechanisme dat ons helpt om de pijn, het verdriet, de frustratie of de machteloosheid niet te hoeven voelen. Voor het effectief ontwikkelen van overlevingspatronen, vallen we ook terug op onze talenten, alleen in vernauwde vorm. Een sterk verantwoordelijkheidsgevoel betekent dan eerst voor de anderen zorgen, dan voor jezelf. Het is de overtuiging (bv eerst voor anderen zorgen, dan voor jezelf) die de gerichtheid van het talent beïnvloed en soms fixeert op buiten in plaats van binnen.
En, ergens in ons zit ook het diepe verlangen om weer heel te zijn. Het verlangen om beweging te brengen in de starre fixatie die ontstaan is, zowel fysiek als psychisch. Een verlangen om ons perspectief weer te verbreden en weer vrij over onze talenten te kunnen beschikken. Om met dat wat uitgesloten of afgesplitst was, je weer opnieuw te verbinden, het talent opnieuw te waarderen ook al lijkt je er enkel last van te hebben, en de spanning te ontladen. Dan ontstaat er weer ruimte om een nieuw perspectief te zijn.
Van dissociatie naar associatie
Trauma tast ons vermogen aan om contact met anderen aan te gaan, doordat patronen van verbinding worden vervangen door patronen voor bescherming. Wanneer je je dit weer bewust wordt en weer in contact kunt komen met die stukken in jezelf waarmee de verbinding ooit is verbroken, geeft dit meer ruimte en heelheid/heling in je systeem. Meer ruimte voor jou om verbindingen aan te gaan met anderen.
Wanneer de gefragmenteerde delen weer een geheel kunnen worden, kunnen we als mens de behoeften die we hebben opgesloten achter de emoties weer toelaten. Dit werkt transformerend. Dissociatie wordt associatie: ofwel, dat wat uitgesloten of afgesloten was, wordt weer geïntegreerd in het systeem. Zowel fysiek als psychisch brengt dit vaak rust.
Ons systeem kan stap voor stap leren ‘toen en daar’ te onderscheiden van ‘hier en nu’. In de actualiteit van een vergadering wordt iets getriggerd en dat voelt als de lading van toen. En die hele lading projecteren we voor je het weet op een collega. Je kunt je voorstellen hoe verschrikkeling ‘irritant’, ‘onveilig’ of ‘dom’ die collega dan is;);). Ofwel, we verwarren soms dat de ander wel de aanleiding voor onze emoties kan zijn, maar niet de oorzaak. Overigens, ook als de ander feitelijk een ‘onjuist’ perspectief heeft op de zaak. Het gaat hier wie we verantwoordelijk maken voor onze emoties…
trauma en talentpatronen
Ieder mens komt in zijn leven in meer of minder intense lastige situaties. Trauma is zoals gezegd niet de gebeurtenis zelf, maar het effect dat een gebeurtenis op jou heeft, hoe het is opgeslagen in je lijf en vervolgens welke mechanismen en patronen je hebt ontwikkeld om ermee om te gaan. Zo kun je begrijpen dat onze talent(patronen) nauw verbonden zijn met onze trauma’s. Voor sommige mensen vraagt dit het herwaarderen van hun talenten. Voor anderen het zich bewust worden van overtuigingen die maken dat ze hun talenten makkelijker voor anderen inzetten dan voor zichzelf. Voor weer anderen is het het herkennen van een talent dat snel doorschiet bij druk of stress, en zich dan vervolgens met name bewust worden van het talent dat stilletjes op de achtergrond verdwijnt en want juist dáár is wat nodig…
Het mooie is dat we door onze talenten echt te gaan (h)erkennen en leven, we tevens onze trauma’s stap voor stap kunnen helen. Zelfvertrouwen is het effect van het kunnen en durven leven van je talenten.